Trong nhiều năm, tài sản mã hóa tại Việt Nam gần như hoạt động trong một “khoảng trống pháp lý”. Điều này không chỉ gây khó khăn cho cơ quan quản lý trong việc kiểm soát và thu thuế, mà còn khiến nhà đầu tư đối mặt với nhiều rủi ro về quyền lợi khi thị trường biến động.
Tuy nhiên, bước ngoặt đã xuất hiện khi ngày 27/03/2026, Bộ Tài chính chính thức ban hành Thông tư 32/2026/TT-BTC. Văn bản này được xem là nền tảng quan trọng nhằm triển khai cơ chế thí điểm thị trường tài sản mã hóa theo Nghị quyết 05/2025, đồng thời lần đầu tiên đưa loại tài sản này vào khuôn khổ quản lý thuế rõ ràng.
Không chỉ dừng lại ở mục tiêu tăng thu ngân sách, Thông tư 32 còn đóng vai trò định hình lại thị trường crypto tại Việt Nam theo hướng minh bạch và chuẩn hóa hơn trong tương lai gần.
Thuế suất áp dụng theo Thông tư 32
1. Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
Theo Điều 5 của Thông tư, nghĩa vụ thuế TNCN chỉ phát sinh khi cá nhân thực hiện giao dịch chuyển nhượng tài sản mã hóa thông qua các tổ chức cung cấp dịch vụ được quản lý tại Việt Nam.
Một giao dịch sẽ bị tính thuế khi đáp ứng đủ 2 điều kiện:
Có phát sinh hoạt động chuyển nhượng (mua, bán hoặc hoán đổi) Giao dịch được thực hiện qua tổ chức cung cấp dịch vụ thuộc phạm vi quản lý Khi đó, mức thuế áp dụng là 0,1% trên giá trị mỗi lần giao dịch.
Điểm đáng lưu ý là: Thuế tính trên từng giao dịch riêng lẻ Không phụ thuộc vào việc lãi hay lỗ Nghĩa vụ thuế phát sinh ngay tại thời điểm khớp lệnh Nhà đầu tư không cần chờ rút tiền về tài khoản ngân hàng mới tính thuế – mỗi giao dịch đều được ghi nhận và tính riêng biệt ngay khi hoàn tất.
Hiện tại, quy định này mới áp dụng cho các giao dịch diễn ra trong hệ thống được cấp phép. Các giao dịch ngoài hệ thống vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể.
2. Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN)
Đối với doanh nghiệp trong nước, nghĩa vụ thuế phát sinh trong hai trường hợp chính:
Thứ nhất: Hoạt động chuyển nhượng tài sản mã hóa Nếu doanh nghiệp mua bán hoặc đầu tư crypto có phát sinh lợi nhuận, phần thu nhập này sẽ chịu thuế TNDN với mức 20%. Thu nhập chịu thuế được xác định bằng lợi nhuận sau khi trừ chi phí hợp lệ (có đầy đủ chứng từ).
Thứ hai: Cung cấp dịch vụ liên quan đến crypto
Các đơn vị như sàn giao dịch hoặc nền tảng dịch vụ tài sản mã hóa sẽ chịu thuế TNDN 20% trên thu nhập từ dịch vụ.
Đối với tổ chức nước ngoài: Nếu thực hiện giao dịch thông qua các nền tảng tại Việt Nam, mức thuế được đơn giản hóa thành 0,1% trên giá trị mỗi giao dịch, thay vì tính trên lợi nhuận.
3. Thuế giá trị gia tăng (VAT)
Trong giai đoạn thí điểm, các giao dịch mua bán hoặc trao đổi tài sản mã hóa không thuộc diện chịu thuế VAT.
Tuy nhiên, các khoản phí dịch vụ như:
- Phí giao dịch
- Phí nền tảng
- Phí môi giới
Vẫn có thể phải chịu VAT theo quy định hiện hành. Cách tiếp cận này giúp giảm chi phí cho nhà đầu tư, đồng thời vẫn đảm bảo khả năng quản lý thị trường của cơ quan chức năng.
Thời điểm áp dụng Thông tư 32 có hiệu lực từ ngày 27/03/2026, nhưng được triển khai trong khuôn khổ thí điểm theo Nghị quyết 05/2025.
Điều này đồng nghĩa: Chính sách hiện tại mang tính thử nghiệm Cơ quan quản lý sẽ tiếp tục đánh giá và điều chỉnh Có thể thay đổi trước khi áp dụng chính thức lâu dài Ngoài ra, quy định không áp dụng hồi tố, nên chỉ các giao dịch phát sinh từ thời điểm có hiệu lực mới chịu sự điều chỉnh.
Chỉ giao dịch qua nền tảng được cấp phép mới bị tính thuế? Một điểm rất quan trọng trong Thông tư là điều kiện giao dịch phải thông qua tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa được cấp phép.
Theo Nghị quyết 05/2025: Các đơn vị này bao gồm sàn giao dịch, lưu ký, tự doanh hoặc nền tảng phát hành Phải được Bộ Tài chính cấp phép hoạt động Giai đoạn đầu chỉ giới hạn tối đa 5 tổ chức Toàn bộ giao dịch sẽ được quy đổi sang VND, giúp việc xác định giá trị và tính thuế minh bạch hơn.
Trong tương lai, các giao dịch ngoài hệ thống được cấp phép có thể bị xử lý nếu vi phạm quy định. Nhiều khả năng, cơ chế thu thuế sẽ được thực hiện trực tiếp trên nền tảng giao dịch (tương tự thị trường chứng khoán), tức là nhà đầu tư sẽ bị khấu trừ thuế ngay khi giao dịch hoàn tất.
- Bình luận